2011-03-27
2017-05-18

Uniwersytet Poszukiwań Teatru Narodów

impreza towarzysząca Festiwalowi Teatru Narodów w Warszawie, która z inicjatywy Grotowskiego i pod jego kierownictwem odbyła się we Wrocławiu w dniach 14 czerwca – 7 lipca 1975. Było to połączenie festiwalu teatru eksperymentalnego i awangardowego, spotkań z jego twórcami oraz szeregu działań o charakterze otwartych staży parateatralnych. Stanowiło kulminację parateatru, będąc zakrojoną na największą skalę próbą poszerzenia jego doświadczeń. Gośćmi Uniwersytetu byli najwybitniejsi ówcześnie eksperymentatorzy teatralni kilku pokoleń. Szczególnie uhonorowany (m.in. uroczysty przejazd ulicami miasta otwartym samochodem) został Jean-Louis Barrault, który w czasie spotkania w Teatrze Polskim prowadzonego przez Grotowskiego spontanicznie zaprezentował pantomimiczną etiudę oswajania dzikiego rumaka. Odbyły się także spotkania publiczne z Peterem Brookiem, Lucą Ronconim, Josephem Chaikinem, Eugenio Barbą (który pomagał Grotowskiemu w zorganizowaniu całego wydarzenia) oraz z André Gregorym. Brook, Barba i Gregory przeprowadzili też warsztaty dla wybranych uczestników Uniwersytetu. Najwięcej miejsca w programie zajmowały jednak staże i działania robocze prowadzone przez członków Teatru Laboratorium, zarówno dla większych grup chętnych (tzw. „Laboratorium Ogólne” i Ule), jak i dla wąskiego i bardziej specjalistycznego grona uczestników. Należały do nich Acting Therapy Zygmunta Molika, Medytacje na głos Ludwika Flaszena, Zdarzenia Zbigniewa Cynkutisa i Reny Mireckiej, Spotkania warsztatowe Stanisława Scierskiego, Twoja pieśń Teo Spychalskiego, Działania nocne Włodzimierza Staniewskiego oraz Special Project pod kierunkiem Ryszarda Cieślaka. Ponadto w programie znalazły się konsultacje medyczne, w tym wybitnego psychiatry Kazimierza Dąbrowskiego oraz lekarza medycyny i dietetyka Jana Kwaśniewskiego; Odin Teatret Permanent Programme, obejmujący warsztaty, etiudy, próby otwarte oraz projekcje i wykłady; prace warsztatowe szwedzkiej grupy Daidalos oraz projekcje filmów dokumentujących działalność Teatru Laboratorium i twórców zagranicznych. Relatywnie mało miejsca zajmowały w programie Uniwersytetu przedstawienia teatralne: obok kilku pokazów Apocalypsis cum figuris można było obejrzeć jedynie trzy spektakle zaproszone na Festiwal Teatru Narodów, wśród nich Pasje dramatyczne II Tadashi Suzukiego. Niezwykłość Uniwersytetu bodaj najlepiej uchwycił Gregory mówiąc o nim jako teatralnym Woodstock. Doświadczenia wyniesione ze spotkań wrocławskich Teatr Laboratorium wykorzystał kilka miesięcy później, organizując w czasie Biennale di Venezia „Uniwersytet Poszukiwań II” (22 IX – 25 XI 1975), na który składały się spotkania z włoskimi grupami teatralnymi oraz staże prowadzone przez poszczególnych członków zespołu

Bibliografia: 

Na drodze do kultury czynnej. O działalności instytutu Grotowskiego Teatr Laboratorium w latach 1970–1977, opracowanie, dokumentacja prasowa Leszek Kolankiewicz, Instytut Aktora – Teatr Laboratorium, Wrocław 1978.